Kalorimetre Arızası: Bozuk Sayaç Nasıl Anlaşılır, Ne Yapılır?
Ekran açılmıyor, hata kodu yanıp sönüyor ya da tüketim tutarsız mı? Belirtiden olası nedene, arıza döneminde faturadan tamir ya da değişim kararına kadar ne yapmanız gerektiğini anlattık. Marmara’nın tek yetkili Calmet servisiyiz; Polimeter sayaçlara da servis veriyoruz.
Kalorimetrenin bozuk olduğu nasıl anlaşılır?
Tuşa bastığınızda ekran açılmıyorsa, ekranda ünlem (⚠) ya da bir hata kodu yanıp sönüyorsa, kaloriferler yanarken enerji değeri haftalarca artmıyorsa ya da gidiş ve dönüş sıcaklıkları anlamsız görünüyorsa kalorimetreniz arızalı olabilir. Bunların bir kısmı her zaman arıza değildir: bazı sayaçlar pil ömrünü korumak için ekranı kendiliğinden kapatır, ısıtma kapalıyken debinin sıfır görünmesi de normaldir.
Kalorimetre üç parçadan oluşur: daireden geçen suyu ölçen debi ölçer, gidiş ve dönüş hattındaki iki sıcaklık sensörü ve enerjiyi hesaplayan hesaplayıcı. Arıza bunlardan birinde, pilde ya da sayacın takıldığı tesisatta olabilir. Çalışma ilkesi için: kalorimetre nasıl çalışır?
Belirti ne olursa olsun sayacın kapağını açmayın, sensörlere ve mühürlere dokunmayın. Ekranın ve sayaç etiketinin fotoğrafını çekip bina yönetimine ve okumayı yapan şirkete bildirin.
Kısaca
- En sık belirtiler: boş ekran, ⚠ ya da hata kodu, artmayan enerji değeri, anlamsız sıcaklıklar.
- Sayaca yalnızca Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belgelendirilmiş servis müdahale eder.
- Ölçülemeyen dönemde payınız önceki dönemlerinize ya da benzer dairelere göre belirlenir.
- Ölçümden şüphede şikâyet muayenesi istenebilir; masraf başvurana ve sonuca bağlıdır.
- Calmet ve Polimeter sayaçlarda arızayı onarım ya da değişimle çözüyoruz; diğer markalarda üreticinin yetkili servisi ya da Calmet ile değişim.
Belirtiye göre olası neden ve ne yapılmalı?
Tablo en sık görülen arıza belirtilerini, olası nedenlerini ve ilk yapmanız gerekeni özetler; hiçbir adımda sayacı açmanız ya da sensörlere dokunmanız gerekmez. Sorun sürüyorsa servis kaydı açılmalıdır.
| Belirti | Olası neden | Ne yapılmalı? |
|---|---|---|
| Tuşa basınca ekran açılmıyor | Pil bitmiş; hesaplayıcıda elektronik arıza; hesap ünitesine su girmesi ya da fiziksel hasar | Tuşa bir kez daha basın. Açılmıyorsa sayacın fotoğrafını çekip bildirin. Pil için: kalorimetre pil değişimi |
| Ekranda pil simgesi | Pil zayıflıyor; sayaç genellikle hâlâ ölçer | Pil değişimini şimdi planlayın; pil bitince tüketim kaydedilmez |
| ⚠ ya da yanıp sönen hata kodu | Sayaç ölçüm, sensör, bellek ya da kurulumla ilgili bir sorunu kendisi bildiriyor | Kodu ve ekranı fotoğraflayın. Kodların anlamı markaya göre değişir; Calmet için: Calmet hata kodları |
| Kaloriferler yanarken debi (m³/h) sıfır, enerji değeri artmıyor | Daire vanası kısık ya da kapalı, pislik tutucu (filtre) tıkalı, termostatik vanaların hepsi kapalı; suda hava; debi ölçer arızası | Petek vanalarınızı kontrol edin, komşularınıza sorun; daire girişindeki vanalara ve sayaca dokunmadan bina görevlisine ve yönetime bildirin |
| Sıcaklıklar anlamsız: kaloriferler yanarken dönüş (t2) gidişten (t1) sıcak, değer eksi ya da aşırı yüksek, sensör hata kodu | Sensör yuvasından çıkmış, sensörler yer değiştirmiş, sensör kablosu kopmuş ya da kısa devre | Sensöre ve mührüne dokunmayın, servis kaydı açın: sıcaklık sensörü arızası |
| Ters akış uyarısı ya da akış yönü simgesi ters | Sayaç ters yönde ya da ayarına uymayan hatta takılmış; tesisatta dengesizlik | Montaj ve tesisat yetkili servisçe kontrol edilmeli; ters akışta tüketim doğru kaydedilmez |
| Tüketim önceki yıllara ve benzer dairelere göre çok yüksek ya da çok düşük | Çoğu zaman kullanım, dairenin konumu ya da birim karışıklığı; bazen sensör ya da montaj sorunu | Önce arıza mı, kullanım mı? kontrollerini yapın |
| Uzaktan okumada sayaçtan veri gelmiyor | Pil, M-Bus kablosu ya da bağlantısı, haberleşme arızası | Okuma şirketi hattı ve sayacı kontrol eder; ekran açılıyorsa endeksi fotoğraflayın |
| Sızıntı, kırık mühür ya da gövdede çatlak | Conta ya da bağlantı sorunu, darbe ya da müdahale | Hemen bina görevlisine ve yönetime bildirin; damgasına ya da sayaca müdahale edilmiş sayaç muayene edilmez (md. 6/8) |
Telefonda tabloyu yana kaydırabilirsiniz. Tablo genel teknik bilgiye ve Calmet PM02 teknik belgesine dayanır; sayacınızın kendi kılavuzu esastır.
Sıcaklık sensörü arızası nasıl anlaşılır?
Sıcaklık sensörü arızası çoğunlukla ekranda bir sensör hata koduyla ya da anlamsız gidiş–dönüş sıcaklıklarıyla kendini gösterir; sensör yuvasından çıkmışsa sayaç hata vermeden yanlış ölçebilir.
Kalorimetrede iki sıcaklık sensörü bulunur: biri gidiş hattında (t1), biri dönüş hattında (t2). Bu sensörler genellikle Pt500 ya da Pt1000 tipi platin dirençli sensörlerdir: direnci sıcaklıkla değişir, hesaplayıcı da bu değişimden sıcaklığı bulur.
Sayaç enerjiyi gidiş ile dönüş arasındaki sıcaklık farkından hesapladığı için sensördeki küçük bir sapma faturaya büyük yansır. Gidiş 60 °C, dönüş 40 °C iken fark 20 °C’dir; dönüş sensörü 2 °C düşük ölçerse fark 22 °C olur ve sayaç yaklaşık %10 fazla enerji yazar.
Sensör arızasının türleri
- Kablo kopması ya da kısa devre: Sayaç sensörü okuyamaz ve hata verir. Calmet PM02’de bunlar 11 ve 12 numaralı bilgi kodlarıdır; ölçüm aralığı dışındaki değerler için 15 (t1) ve 16 (t2) numaralı kodlar vardır.
- Yuvasından çıkmış ya da yarım takılmış sensör: Sensör suyun yerine borunun ya da havanın sıcaklığını ölçer; fark yanlış hesaplanır. Bu durum her zaman hata kodu vermez.
- Yer değiştirmiş sensörler: Gidiş sensörü dönüşe, dönüş sensörü gidişe takılırsa dönüş gidişten sıcak görünür ve ısıtma enerjisi doğru kaydedilmez.
- Ters takılmış debi ölçer: Gövdedeki ok akış yönünü göstermelidir. Calmet PM02’nin teknik belgesine göre sayaç, debi alt sınırın altında ya da ters yöndeyse debi ölçmez; U20 ters akışı algılar.
Calmet PM02’de Pt1000 sensör çifti sayaca sabit bağlıdır: biri üretimde debi ölçerin gövdesine takılıp mühürlenir, diğerini montajda yetkili servis küresel vanaya takıp mühürler. Teknik belgeye göre ölçüm doğruluğu sensörün takılışına ve daldırma derinliğine duyarlıdır.
Sensörü yerine itmeyin, kabloya ve mühre dokunmayın. t1, t2 ve varsa hata kodunu fotoğraflayıp servis kaydı açın.
Şema temsilidir; numaralar arıza türleri listesindekilerle aynıdır. Sensörlerin ve debi ölçerin yeri sayacın modeline ve ayarına göre değişir.
Kalorimetre “çok yazıyor” ya da “hiç yazmıyor”: arıza mı, kullanım mı?
Yüksek tüketimin nedeni çoğu zaman arıza değil, dairenin ısı ihtiyacıdır; ancak sensör ya da montaj sorunu da tüketimi olduğundan yüksek ya da düşük gösterebilir. İkisini ayırmak için aşağıdaki işaretlere bakın.
Genellikle kullanım ya da konum
- Daire çatı katında, zemin katta, köşede ya da boş bir daireye komşu: dış yüzeyi fazla olan daire daha çok ısı harcar.
- Okuma dönemi soğuk geçti ya da iki okuma arasındaki gün sayısı uzun.
- Termostatik vanalar yüksek kademede, pencereler uzun süre aralık kalıyor.
- Birim karışıklığı: 1 MWh 1.000 kWh’tir, 1 GJ yaklaşık 277,78 kWh’tir; birim karıştırılırsa değer yüzlerce kat farklı okunur.
Arızayı düşündüren işaretler
- Ekranda ⚠, hata kodu ya da ters akış uyarısı var.
- Debi sıfırken, yani ısıtma tamamen kapalıyken enerji değeri artıyor.
- Kaloriferler yanarken dönüş sıcaklığı sürekli gidişten yüksek görünüyor.
- Petekler ısındığı hâlde enerji değeri haftalarca aynı kalıyor.
- Tüketiminiz, benzer konumdaki dairelerden ve kendi önceki yıllarınızdan açıklanamayacak kadar farklı.
Hiç yazmayan sayaç
En sık nedenler bitmiş pil, kapalı ya da kısık daire vanası, tıkalı pislik tutucu ve ters akıştır. Calmet PM02’nin teknik belgesine göre suda çok hava kabarcığı ya da katı parçacık varsa ultrasonik sinyal zayıflar. Yeni takılan bir PM02 ise fabrikadan taşıma modunda çıkar ve sayaçtan yaklaşık 10 litre su geçince normal ölçüme kendiliğinden geçer.
Kalorimetre ölçümü hatalı olabilir mi?
Her ölçü aletinin izin verilen bir hata payı vardır; ısı sayaçlarında bu pay debi düştükçe ve gidiş–dönüş farkı küçüldükçe büyür. Calmet PM02 ve U20 sınıf 2 doğruluktadır. Ayrıntı: kalorimetre ne kadar doğru ölçer? Calmet sayaçlarda geçmiş ayların değerleri ekranda saklanır: Calmet kalorimetre kayıtları. Hata payını aşan bir ölçümden şüpheleniyorsanız yol şikâyet muayenesidir.
Kalorimetreye kim müdahale edebilir?
Kalorimetreyi yalnızca Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belgelendirilmiş bir servis açabilir, onarabilir ya da yerinden sökebilir; daire sakini, bina görevlisi ya da tesisatçı sayaca, sensörlere ve mühürlere dokunmamalıdır.
Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği’ne göre sayaçların tamiri, bakımı, ayarı ve muayenesi yalnızca bu servislerce yapılır (md. 6/7). Damgası olmayan ya da damgasına veya sayaca müdahale edildiği anlaşılan sayacın muayenesi yapılmaz (md. 6/8): kendi kendine onarılmaya çalışılan bir sayaç, muayeneye bile girmeden değişmek zorunda kalabilir.
Calmet PM02’nin teknik belgesine göre debi ölçer, sensör çifti ve hesaplayıcı fabrikada birlikte ayarlanır; bu parçaları yalnızca yetkili servis ya da akredite bir laboratuvar ayırabilir. Parçaları ayrılıp mühürleri kırılan sayaç faturalama için geçerliliğini yitirir.
Paylaştırma yönetmeliğine göre bağımsız bölüm kullanıcıları, arıza ve bakım hâlleri dışında ölçüm ekipmanlarına müdahale edemez ve ölçümle ilgili işlere izin vermek zorundadır (md. 5/2). Arızada sizden beklenen, servisin sayaca ulaşmasını sağlamaktır. Kanundaki yaptırımlar: kalorimetreye yetkisiz müdahale.
Yapabilecekleriniz
- Tuşa basıp ekrandaki değerleri okumak.
- Ekranın ve sayaç etiketinin fotoğrafını çekmek.
- Petek vanalarınızı ve termostatik vana ayarlarınızı kontrol etmek.
- Durumu yönetime ve okuma şirketine yazılı bildirmek.
Dokunmamanız gerekenler
- Sayacın kapağı, pil bölmesi ve hesaplayıcı.
- Sıcaklık sensörleri, kabloları ve sensörün takılı olduğu vana.
- Mühürler ve damga.
- Sayacın iki yanındaki vanalar ve pislik tutucu: bunlar bina görevlisinin ya da tesisat firmasının işidir.
Arıza döneminde fatura nasıl hesaplanır, masrafı kim öder?
Sayaç arızalıyken ölçülemeyen tüketim sıfır sayılmaz: paylaştırma yönetmeliğine göre o dönemde dairenin payı, dairenin önceki dönem tüketimleri ya da benzer bağımsız bölümlerin tüketimleri esas alınarak belirlenir (md. 11/1).
Toplam ısıtma giderinin %30’u ortak paydır ve her daireye kapalı alanı oranında dağıtılır; bu bölüm sayacın çalışıp çalışmamasından etkilenmez. Arıza yalnızca %70’lik tüketim payının hesabını etkiler (md. 8/1). Paylaşımın bütün adımları için: ısı gider paylaşımı nasıl hesaplanır?
Arızanın başladığı gün neden önemli?
Tahminle hesaplanan dönem ne kadar kısa olursa payınız gerçek tüketiminize o kadar yakın olur. Uzaktan okunan sayaçlarda arızanın başladığı gün verilerden görülür. Calmet PM02 de son 10 hatayı tarih ve saatiyle hafızasında tutar ve toplam değerleri her gün saat 00:00’da kalıcı belleğe yazar; bu kayıtlar arızanın ne zaman başladığını gösterebilir.
Sayaç dönem ortasında değişirse dönemin tüketimi eski ve yeni sayacın toplamıdır; eski sayacın ekranı açılmıyorsa ölçülemeyen kısım için yine md. 11/1 uygulanır. Ayrıntılar: değişim ayının faturası.
Tamir ve değişim masrafını kim öder?
Arızalı sayacın tamiri ya da değişimi için yönetmeliklerde genel bir masraf hükmü yoktur. Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği masrafı iki durumda açıkça düzenler:
- Şikâyet muayenesi: kullanıcı başvurduysa sonuç ne olursa olsun masraf kullanıcıya; başka bir kişi başvurduysa sayaç doğru çıkarsa başvurana, hatalı çıkarsa kullanıcıya aittir (md. 10/8).
- Ani muayene: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının habersiz muayenesinde servis laboratuvar muayenesi için ücret almaz; tamir gibi masraflar kullanıcıya aittir (md. 9).
Yönetmelikte kullanıcı, sırasıyla bina yönetim kurulu, bina yöneticisi, bina sahibi ve bağımsız bölüm kullanıcısıdır (md. 4/i). Binanızda bu masrafın nasıl karşılanacağı yönetim planında ya da kat malikleri kurulu kararında yazıyor olabilir; yoksa bina yönetiminize danışın.
Ölçümden şüpheniz varsa: şikâyet muayenesi
Kalorimetrenin hatalı ölçtüğünden şüpheleniyorsanız, sayacın Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belgelendirilmiş bir serviste muayene edilmesi yazılı başvuruyla istenebilir; buna şikâyet muayenesi denir (Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği md. 10).
Başvuruyu sayacın kullanıcısı ya da ısı gider paylaşımından maddi olarak etkilenen başka bir kişi yapabilir. Dilekçede başvuranın kimlik ve iletişim bilgileri ile sayacın bulunduğu adres yer alır.
Masraf başvurana ve sonuca göre değişir (md. 10/8; yukarıdaki masraf kutusu). Kullanıcı başvurduysa sayaç doğru çıksa bile masraf kullanıcıya aittir; bu yüzden başvurmadan önce şu beş adımı izlemek, sorunu masrafsız çözmenizi sağlayabilir.
Periyodik, şikâyet ve ani muayenenin karşılaştırması: muayene türleri. Calmet ve Polimeter sayaçlarda muayene sürecini yetkili servisle birlikte organize ediyoruz.
Birimi ve tarihleri kontrol edin
Endeksin birimini (kWh, MWh, GJ) ve okuma tarihlerini paylaşım belgesiyle karşılaştırın.
Karşılaştırın
Tüketiminizi önceki yılların aynı dönemiyle ve benzer dairelerle karşılaştırın.
Sayacın kayıtlarına bakın
Calmet PM02 son 24 ayın ay sonu değerlerini ekranda gösterir.
Yazılı bildirin
Ekran fotoğraflarıyla yönetime ve okuma şirketine yazın; sayacın yerinde kontrolünü isteyin.
Gerekirse şikâyet muayenesi
Şüphe sürüyorsa belgelendirilmiş bir servise dilekçeyle başvurulur; masrafı önceden servise sorun.
Kalorimetre tamir mi edilmeli, değiştirilmeli mi?
Arıza pil, haberleşme ya da ekran gibi tek bir noktadaysa ve sayaç güncel, muayene süresi dolmamış bir modelse onarım çoğu zaman yeterlidir; muayene süresi dolmuş, eski ya da hasarlı bir sayaçta ise değişim daha doğru olur.
Onarım uygun
- Sayaç güncel bir model ve yetkili servisi var.
- Periyodik muayene süresi dolmamış: süre beş yıldır ve damga yılı birinci yıl sayılır (md. 8/1).
- Gövde ve ekran sağlam, hesap ünitesine su girmemiş.
- Arıza pil, haberleşme ya da ekran gibi tek bir noktada.
Değişim daha doğru
- Muayene süresi dolmuş ya da sayaç muayeneden geçemiyor.
- Eski, mekanik ya da artık servisi bulunamayan bir sayaç.
- Hesap ünitesine su girmiş, gövde hasarlı ya da sensör kablosu kopmuş.
- Damgasına ya da sayaca müdahale edilmiş: böyle bir sayacın muayenesi yapılmaz (md. 6/8).
- Uzaktan okumaya geçmek istiyorsunuz ya da binada birden çok sayaç arızalanıyor.
Karşılaştırma: muayene mi, yeni kalorimetre mi?
Onarımda sayacın damgası açılırsa sayaç yeniden kullanılmadan önce serviste muayene edilip damgalanır. Binadaki sayaçların tamamı Calmet ile değişirse üreticinin 2 yıllık garantisine ek 3 yıl, toplam 5 yıl garanti veriyoruz: kalorimetre değişimi.
Calmet ve Polimeter sayaçlarda arıza servisi; diğer markalarda seçenekler
Calmet ve Polimeter sayaçlarda arızayı inceleyip onarım ya da değişimle çözüyoruz. Diğer markaların yetkili servisi değiliz ve bu sayaçları tamir etmiyoruz.
Calmet
Marmara’nın tek yetkili Calmet servisiyiz. PM02 ve U20’de ekran, pil, haberleşme ya da ölçüm sorunlarında sayacı uzaktan veya yerinde inceleyip onarım ya da değişimle çözüyoruz.
Polimeter
Polimeter kalorimetre ve su sayaçlarına servis veriyoruz: ekran, pil ve haberleşme sorunlarını yerinde inceliyor, gerekiyorsa sayacı değiştiriyoruz; pil değişimini biz planlıyor ve organize ediyoruz.
Atlas, Seres ve diğer markalar
Atlas, Seres, Qundis, Siemens, Minol, Baylan, Tebaş: bu markaların yetkili servisi değiliz; arızada üreticinin yetkili servisine başvurabilirsiniz. Bizim seçeneğimiz eski sayacın yerine Calmet takmaktır, eski marka fark etmez. Binanızın okumasını ve paylaşımını da devralabiliriz.
Tek dairedeki arıza için keşif beklemenize gerek yok: sayacın ekranının ve etiketinin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin ya da 0850 339 0 499’u arayın. Mesai saatleri içinde gelen taleplere aynı gün dönüyoruz.
Marka adları sahiplerine aittir. Listelenen markaların yetkili servisi olduğumuzu ifade etmez.
Günlük uzaktan okuma arızayı nasıl erken gösterir?
M-Bus ya da GSM ile her gün okunan binalarda arıza, okuma gününü beklemeden verilerden görülür; böylece tahminle hesaplanan dönem kısa kalır.
Elle okunan binalarda bitmiş bir pil ya da yerinden çıkmış bir sensör ancak bir sonraki okumada fark edilir; o güne kadar geçen süre tahminle paylaştırılır (md. 11/1). Uzaktan okumada M-Bus okuyucu her sayacı sorgular, tüketimin yanında hata durumunu da alır. Calmet sayaç okuma sistemine bağlıysa verileri uzaktan inceleyip arızayı ön teşhis ediyoruz.
Sistemin nasıl kurulduğu: uzaktan sayaç okuma sistemi · Okuma yazılımı: kalorimetre okuma programı
Verilerde görülen arıza işaretleri
- Sayaçtan veri gelmemesi
- Sayacın bildirdiği hata durumu
- Isınma sezonunda tüketimin aniden sıfıra düşmesi
- Benzer dairelerden belirgin sapma
Arızalı kalorimetreniz için sizi arayalım
Numaranızı bırakın, mesai saatleri içinde sizi arayalım. Ekrandaki belirtiye birlikte bakar; pil mi, arıza mı, muayene zamanı mı, söyleriz. Calmet ve Polimeter sayaçlarda servisi planlıyor, başka marka sayaçlarda Calmet ile değişim seçeneğini anlatıyoruz. Bilgi ve keşif ücretsizdir.
Ararken yanınızda olsun
- Ekranın ve sayaç etiketinin fotoğrafı (marka, model, seri numarası)
- Ekrandaki hata kodu ya da simge, t1 ve t2 değerleri
- Son endeks ve birimi
- Belirtinin ne zamandır sürdüğü
- Bina adı, sayaç sayısı ve sayaçların nasıl okunduğu
Arama talebiniz alındı!
Mesai saatleri içinde sizi arayacağız.
Beklemek istemezseniz: 0850 339 0 499.
Kalorimetre arızası hakkında sık sorulan sorular
Kaynaklar
- Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği — RG 06.07.2018/30470, son değişiklik RG 01.05.2025/32887 (md. 4/i, 6/7, 6/8, 8/1, 8/2, 9, 10, 10/8)
- Merkezi Isıtma ve Sıhhi Sıcak Su Sistemlerinde Isınma ve Sıhhi Sıcak Su Giderlerinin Paylaştırılmasına İlişkin Yönetmelik — RG 14.04.2008/26847 (md. 5/2, 8/1, 11/1)
- Calmet PM02 teknik belgesi — bilgi kodları, sıcaklık sensörleri, mühür planı, veri saklama, taşıma modu, debi sınırları
- Calmet U20 broşürü — ters akış ve hava algılama, doğruluk sınıfı
- EN 1434 ısı sayaçları standardı ve EN 60751 platin dirençli sıcaklık sensörleri (genel teknik bilgi)
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Sayacınızın kendi teknik belgesi ve yetkili servisin değerlendirmesi esastır.
Kalorimetrenizde arıza mı var?
Ekranın ve sayaç etiketinin fotoğrafını gönderin; pil mi, arıza mı, muayene zamanı mı birlikte bakalım. Calmet ve Polimeter sayaçlarda arızayı onarım ya da değişimle çözüyor, başka marka sayaçlarda Calmet ile değişim için ücretsiz keşfe geliyoruz.